Rehber: Estonya’da şirketiniz varsa bilmeniz gerekenler
Bu sitedeki şikâyetlerin ortak noktası, müşterilerin Estonya’da yaşamaması ve sağlayıcıya bağımlı kalması. Aşağıdaki sekiz rehber bu bağımlılığı azaltmak için yazıldı: şirket kurmanın gerçek maliyeti, e-Residency’nin ne sağlayıp ne sağlamadığı, şirketin nerede vergilendirildiği, şirketin nasıl kapatılacağı, sağlayıcıyı seçmeden önce neye bakılır, sicil nasıl okunur, rapor nasıl kendin verilir, sorun çıkınca nereye gidilir. Hepsi genel bilgidir; hukuki danışmanlık değildir.
Sekiz rehber
- Estonya’da şirket kurma: gerçek maliyet ve adımlar: devlet harcı, e-Residency ücreti, her yıl tekrar eden adres, kontakt kişi ve muhasebe maliyeti; e-Residency’nin sağlamadıkları.
- e-Residency nedir, ne sağlar, ne sağlamaz: başvuru, 30 günlük inceleme, parmak iziyle kart teslimi, ülke kısıtlamaları; oturum izni ve banka hesabı olmadığı.
- Estonya vergi sistemi: şirket kârı, KDV ve yaşadığınız ülke: dağıtımda 22/78, KDV eşiği, yönetim kurulu ücreti; şirketi Türkiye’den yönetirseniz Türkiye’nin kuralı.
- Estonya’da muhasebeci ve kontakt kişi seçerken 12 kontrol: lisans nerede sorgulanır, fatura kesen şirket kim, yazılı iade koşulu, fiyat kuralı, muhasebeciyle doğrudan yazışma hakkı.
- ariregister nasıl okunur: “Esitamata” ne demek, rapor son günü, sermaye, çalışan sayısı, kontakt kişi satırı, bir sağlayıcının kendi sicil kaydından ne öğrenilir.
- Yıllık raporu kendin nasıl verirsin, muhasebeci nasıl değiştirilir: şirket portalı, mikro işletme raporu, belgelerini geri alma, e-MTA yetkilerini iptal etme.
- Estonya’da şikâyet nereye yapılır: tüketici değil şirket olduğunuzda ne değişir; FIU, TTJA, e-Residency, ödeme emri usulü, Avrupa küçük talepler usulü, kart itirazı.
- Estonya şirketini kapatma: tasfiye ve silinme: faaliyete geçmemiş şirketin silinmesi, 7–8 ay süren gönüllü tasfiye, rapor verilmezse zorunlu silinme; sağlayıcıdan ayrılırken dikkat edilecekler.
Neden bu rehberler bu sitede
Şikâyet kartlarında tekrar eden desen şudur: müşteri Estonya’da değildir, sicile kendi giremez, raporu kendi veremez, muhasebeciyle doğrudan yazışamaz; her şey tek bir sağlayıcının elinden geçer. Sağlayıcı yavaşladığında, fiyatı değiştirdiğinde ya da cevap vermediğinde müşterinin elinde araç kalmaz. Bu sekiz rehber o araçları verir. (Görüş: sağlayıcıya bağımlılık, bildirilen şikâyetlerin çoğunun asıl kaynağıdır; bağımlılık azalınca pazarlık gücü müşteriye döner.)
Rehberlerde geçen kurumlar ve kaynaklar: e-Äriregister (ticaret sicili), MTR (faaliyet izinleri sicili), FIU / Rahapesu Andmebüroo (kara para aklamayı önleme birimi; şirket hizmeti sağlayıcılarının izni), e-Residency Marketplace (sağlayıcı listesi), Maksu- ja Tolliamet (vergi idaresi, e-MTA), TTJA (tüketici koruma ve teknik gözetim), Harju Maakohus (Tallinn’de ilk derece mahkemesi).
